આરોગ્ય ડેટાની સુધારણા માટે તેલંગાણાએ કેન્સરને નોટિફાઇડ રોગ જાહેર કર્યો
#GS-2 #શાસન અને સામાજિક ન્યાય #આરોગ્ય #નિયમનકારી સંસ્થાઓ #વર્તમાન બનાવો #રાષ્ટ્રીય
મુખ્ય મુદ્દા
- તેલંગાણા એ કેન્સર ને નોટિફાઇડ રોગ જાહેર કર્યો છે, જેથી તમામ સરકારી અને ખાનગી હોસ્પિટલોએ 1 મહિના માં કેસ નોંધવા પડશે.
- ભારતમાં રાષ્ટ્રીય સ્તરે કેન્સર નોટિફાઇડ નથી, પરંતુ ડેટાની કમી પૂરી કરવા માટે અત્યાર સુધીમાં 17 રાજ્યો એ તેને નોટિફાઇડ રોગ બનાવ્યો છે.
- કેન્દ્ર સરકારની વર્તમાન રજિસ્ટ્રી સિસ્ટમ ભારતની માત્ર 10% થી 16% વસ્તીને જ આવરી લે છે, જેથી ખાનગી ક્ષેત્રના મોટાભાગના કેસ ચોપડે નોંધાતા નથી.
- ગ્લોબલ કેન્સર ઓબ્ઝર્વેટરી મુજબ ભારતમાં કેન્સરના કેસ 2022 માં 1.41 મિલિયન થી વધીને 2045 સુધીમાં 2.46 મિલિયન થશે, જે 74% નો મોટો વધારો દર્શાવે છે.
શા માટે ચર્ચામાં છે?
- તેલંગાણા સરકારે કેન્સર ને નોટિફાઇડ રોગ જાહેર કર્યો છે. હવે રાજ્યની બધી જ સરકારી અને ખાનગી હોસ્પિટલોએ કેન્સરના દર્દીની માહિતી 1 મહિના ની અંદર સરકારી પોર્ટલ પર આપવી ફરજિયાત બનશે.
- આ નિર્ણયથી રાજ્યમાં કેન્સરના દર્દીઓની સાચી સંખ્યા, મૃત્યુદર અને વિસ્તારોની માહિતી મળશે. આ ડેટાના આધારે સરકાર આરોગ્ય યોજનાઓ વધુ સારી રીતે બનાવી શકશે.
- એકત્ર થયેલા ડેટાની ચકાસણી MNJ કેન્સર હોસ્પિટલ કરશે. આ ચકાસાયેલો ડેટા ICMR ના નેશનલ કેન્સર રજિસ્ટ્રી પ્રોગ્રામ માં ઉમેરવામાં આવશે.
નોટિફાઇડ રોગ વિશે સમજણ
- નોટિફાઇડ રોગ એટલે એવો રોગ જેની જાણ કાયદા મુજબ સરકારી તંત્રને કરવી જ પડે છે. આનાથી સરકાર નવા રોગચાળાને સમયસર ઓળખી શકે છે અને તેના ફેલાવાને રોકવાના પગલાં લઈ શકે છે.
- ભારતમાં એપિડેમિક ડિસીઝ એક્ટ, 1897 અંતર્ગત રાજ્યોને નોટિફાઇડ રોગો નક્કી કરવાની સત્તા મળે છે. દરેક રાજ્ય પોતાની જરૂરિયાત મુજબ આ નિર્ણય લે છે.
- ભારતમાં સામાન્ય રીતે ટીબી, ડેન્ગ્યુ, મેલેરિયા, કોલેરા, હેપેટાઇટિસ, ઓરી અને પોલિયો જેવા રોગોને નોટિફાઇડ કરાય છે. કોરોના મહામારી વખતે કોવિડ-19 ને પણ આ યાદીમાં મુકાયો હતો.
ભારતમાં કેન્સર સંભાળમાં ડેટાની કમી
- રાષ્ટ્રીય સ્તરે ભારતમાં કેન્સર હજી નોટિફાઇડ રોગ નથી. કેન્દ્રીય આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ મંત્રાલય મુખ્યત્વે ચેપી રોગો માટે જ આવી ફરજિયાત સિસ્ટમ બનાવે છે.
- કેન્દ્ર સરકાર હાલમાં PBCR અને HBCR રજિસ્ટ્રી પર આધાર રાખે છે. પરંતુ આ સિસ્ટમ દેશની માત્ર 10% થી 16% વસ્તીને જ કવર કરે છે અને તેમાં મોટાભાગે શહેરની સરકારી હોસ્પિટલો જ સામેલ છે.
- કેન્દ્રના કાયદા વગર પણ 17 રાજ્યોએ પોતાના વિસ્તારમાં કેન્સરને નોટિફાઇડ બનાવ્યું છે. આ નીતિ લાગુ કરનારું તેલંગાણા નવું રાજ્ય બન્યું છે.
- વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠન (WHO) સાથે જોડાયેલી ગ્લોબલ કેન્સર ઓબ્ઝર્વેટરી ના મતે ભારતમાં કેન્સરના કેસ 74% વધી શકે છે. 2022 માં 1.41 મિલિયન કેસ હતા, જે 2045 સુધીમાં 2.46 મિલિયન થઈ જશે.
- ICMR અને નેશનલ સેન્ટર ફોર ડિસીઝ ઇન્ફોર્મેટિક્સ એન્ડ રિસર્ચ એ કેન્સરને દેશભરમાં નોટિફાઇડ બનાવવાની ભલામણ કરી છે. તેમના મતે ખાનગી ક્ષેત્રના દર્દીઓનો ડેટા મેળવવા માટે આ પગલું જરૂરી છે.
- કેન્સરને ફરજિયાત નોંધણી હેઠળ લાવવાથી શરૂઆતમાં સરકારી ચોપડે કેસની સંખ્યા વધેલી દેખાશે. પરંતુ આ સાચો ડેટા હોસ્પિટલો બાંધવા, વીમા યોજનાઓ વધારવા અને જાગૃતિ અભિયાન ચલાવવા માટે ખૂબ ઉપયોગી થશે.