જયપુર વિશ્વના શ્રેષ્ઠ સાંસ્કૃતિક શહેરોમાં સ્થાન પામ્યું
#GS-1 #સંસ્કૃતિ #કળા અને સ્થાપત્ય #વારસો #વર્તમાન પ્રવાહો #રાષ્ટ્રીય #ગુજરાત #અર્થતંત્ર #ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર #પ્રવાસન
શા માટે ચર્ચામાં છે?
- જયપુરને Time Out's Best Cities for Art and Culture 2026 માં વૈશ્વિક સ્તરે 18મું સ્થાન મળ્યું છે અને તે આ યાદીમાં સામેલ થનાર ભારતનું સર્વોચ્ચ ક્રમનું શહેર બન્યું છે.
- આ 2026 ના ક્રમાંકમાં લંડન પ્રથમ ક્રમે રહ્યું છે, અને ત્યારબાદ પેરિસ, ન્યુ યોર્ક સિટી, બર્લિન તથા કેપ ટાઉન જેવા મોટા શહેરો આવે છે.
- આ રેન્કિંગ માટે 150+ શહેરોમાં રહેતા 24,000 થી વધુ રહેવાસીઓ નો સર્વે કરવામાં આવ્યો હતો અને દરેક દેશમાંથી ફક્ત શ્રેષ્ઠ શહેરને જ પસંદ કરવામાં આવ્યું હતું.
જયપુર વિશે માહિતી
- રાજસ્થાનની રાજધાની જયપુર દિલ્હી-આગ્રા-જયપુર ગોલ્ડન ટ્રાયંગલ નો મહત્વનો ભાગ છે અને તેની સ્થાપના 1727 માં સવાઈ જયસિંહ બીજા દ્વારા કરવામાં આવી હતી.
- શિલ્પકાર વિદ્યાધર ભટ્ટાચાર્ય દ્વારા વાસ્તુશાસ્ત્રના સિદ્ધાંતો પર રચાયેલા આ શહેરને નવ બ્લોકમાં વહેંચવામાં આવ્યું હતું, અને 1876 માં પ્રિન્સ ઓફ વેલ્સના સ્વાગત માટે ગુલાબી રંગ રંગાયા પછી તે પિંક સિટી તરીકે ઓળખાયું.
- આ શહેરમાં હવા મહલ, સિટી પેલેસ, આમેર કિલ્લો, જલ મહલ, નાહરગઢ કિલ્લો, જયગઢ કિલ્લો અને જંતર મંતર જેવા પ્રખ્યાત ઐતિહાસિક સ્મારકો આવેલા છે.
- જયપુરના પરકોટવાળા વિસ્તારને 18મી સદી ની આયોજિત નગરરચનાના ઉત્કૃષ્ટ ઉદાહરણ તરીકે 2019 માં UNESCO વર્લ્ડ હેરિટેજ સાઈટ જાહેર કરવામાં આવ્યો હતો.
- શહેરની દેખરેખ કન્ઝર્વેશન મેનેજમેન્ટ પ્લાન (CMP), ઇન્ટિગ્રેટેડ મેનેજમેન્ટ પ્લાન અને રાજ્ય સ્તરના વારસાગત નિયમો દ્વારા રાખવામાં આવે છે, જે મકાનોની ઊંચાઈ અને રંગ નિયંત્રિત કરે છે.
- જયપુર લિટરેચર ફેસ્ટિવલ, જયપુર આર્ટ વીક અને ધ મંગણિયાર સેડક્શન જેવા વૈશ્વિક સ્તરે પ્રખ્યાત કાર્યક્રમો રાજસ્થાનની સમૃદ્ધ લોક સંસ્કૃતિને દુનિયા સામે રજૂ કરે છે.