યૂરોપમાં ભારતની સંરક્ષણ નિકાસ રેકોર્ડ સપાટીએ પહોંચી

#GS-2 #GS-3 #વર્તમાન ઘટનાઓ #આંતરરાષ્ટ્રીય #અર્થતંત્ર #આંતરમાળખું #સંરક્ષણ #સુરક્ષા #આંતરરાષ્ટ્રીય સંબંધો #નિકાસ

મુખ્ય મુદ્દા

યુરોપના ReArm Europe initiative ને કારણે ભારત યુરોપને હથિયારો વેચતો ત્રીજો સૌથી મોટો દેશ બન્યો છે.
ભારતે ₹38,424 કરોડ ની રેકોર્ડ સંરક્ષણ નિકાસ નોંધાવી છે, અને ભારતીય સાધનો 80 થી વધુ દેશો માં પહોંચ્યા છે.
દેશના સંરક્ષણ ક્ષેત્રમાં 16 સરકારી કંપનીઓ, 840 મોટી ખાનગી કંપનીઓ અને 17,000 નાના ઉદ્યોગો કાર્યરત છે.
સરકારે સ્થાનિક ઉત્પાદનને પ્રોત્સાહન આપવા સંરક્ષણ મૂડી બજેટના 75% નાણાં ભારતીય સાધનો ખરીદવા માટે અનામત રાખ્યા છે.

સંરક્ષણ સચિવના જણાવ્યા મુજબ, ભારત હવે યુરોપને હથિયારો સપ્લાય કરતો ત્રીજો સૌથી મોટો દેશ બની ગયો છે.
ReArm Europe initiative હેઠળ ગોળા-બારૂદની માંગ વધવાથી ભારતની નિકાસમાં આ મોટો ઉછાળો આવ્યો છે.
ભારતે કુલ ₹38,424 કરોડ ની રેકોર્ડ સંરક્ષણ નિકાસ કરી છે, જે આપણી સ્થાનિક ઉત્પાદન ક્ષમતા દર્શાવે છે.

ભારત યુરોપના દેશોને તોપના ગોળા, દારૂગોળો, નાના હથિયારો, સુરક્ષા સાધનો અને લશ્કરી ભાગો મોકલે છે.
આનો મુખ્ય હેતુ ભારતને વિશ્વમાં હથિયાર ઉત્પાદનનું કેન્દ્ર બનાવવાનો અને દેશને આત્મનિર્ભર બનાવવાનો છે.

યુરોપના નિકાસ બજારમાં તોપના ગોળાની ભારે માંગને કારણે ભારત ત્રીજા નંબરનો સૌથી મોટો હથિયાર વેચનાર દેશ બન્યો છે.
ભારતમાં બનેલી સંરક્ષણ સામગ્રી હવે દુનિયાના 80 થી વધુ દેશો માં જાય છે, જેનાથી નિકાસ ₹38,424 કરોડ પર પહોંચી છે.
ભારતના આ સેક્ટરમાં 16 સરકારી કંપનીઓ, 840 મોટી ખાનગી પેઢીઓ અને 17,000 નાના સાહસો કામ કરી રહ્યા છે.
સરકાર સંરક્ષણ ખરીદીના બજેટમાંથી આશરે 75% પૈસા ભારતમાં ડિઝાઇન અને બનેલા સાધનો ખરીદવા માટે વાપરે છે.
જૂના સપ્લાયર્સ પર નિર્ભરતા ઘટાડવા ભારત હવે યુરોપિયન કંપનીઓ સાથે મળીને સંયુક્ત પ્રોજેક્ટ ચલાવી રહ્યું છે.

નિકાસ વધવાથી આત્મનિર્ભર ભારત અભિયાનને બળ મળે છે અને વિદેશી હથિયારો પરની નિર્ભરતા ઘટે છે.
યુરોપ સાથે સંરક્ષણ વેપાર વધવાથી બંને પક્ષો વચ્ચે સુરક્ષા સહયોગ અને વ્યાપારિક સંબંધો વધુ મજબૂત બને છે.
હથિયારોનું ઉત્પાદન વધવાથી દેશમાં ઉચ્ચ કૌશલ્ય ધરાવતી નોકરીઓ ઊભી થાય છે અને નવી ટેકનોલોજીનો વિકાસ થાય છે.