
નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬માં ભારતે દરિયાઈ ખાદ્ય વસ્તુઓની નિકાસમાં નવો રેકોર્ડ બનાવ્યો
#જીએસ-૩ #અર્થતંત્ર #કૃષિ #માળખાકીય સુવિધાઓ #વર્તમાન બનાવો #રાષ્ટ્રીય
શા માટે ચર્ચામાં છે?
- વિશ્વભરના બજારોમાં મુશ્કેલ પરિસ્થિતિ હોવા છતાં, ભારતે નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ દરમિયાન અત્યાર સુધીની સૌથી વધુ દરિયાઈ ખાદ્ય વસ્તુઓની નિકાસ કરી છે.
- દેશે કુલ ૧૯.૭૨ લાખ મેટ્રિક ટન સીફૂડ મોકલ્યું છે, જેનું કુલ મૂલ્ય ₹૭૩,૮૯૦ કરોડ એટલે કે ૮.૪૬ બિલિયન યુએસ ડૉલર છે.
નિકાસનું પ્રદર્શન અને મુખ્ય બાબતો
- સીફૂડની નિકાસ ૧૯,૭૨,૦૧૮ મેટ્રિક ટન જથ્થા અને ₹૭૩,૮૯૦.૪૬ કરોડ મૂલ્ય સુધી પહોંચીને નવો રેકોર્ડ બનાવ્યો છે.
- ફ્રોઝન ઝીંગા (Frozen Shrimp) સૌથી મુખ્ય નિકાસ રહી છે, જેણે ૭,૯૨,૬૪૭ મેટ્રિક ટન ના જથ્થાથી ₹૪૯,૦૩૭.૯૩ કરોડ ની કમાણી કરી આપી છે.
- એકલ ઝીંગાની નિકાસે કુલ જથ્થાના ૪૦.૧૯% અને કુલ કમાણીના ૬૬.૫૨% હિસ્સો બનાવ્યો છે.
- રૂપિયાની દ્રષ્ટિએ તેમાં ૧૩.૧૬% અને ડૉલરની દ્રષ્ટિએ ૮.૬૪% નો વધારો નોંધાયો છે.
- વિશાખાપટ્ટનમ (વાઇઝેગ), જવાહરલાલ નેહરુ પોર્ટ (JNPT) અને કોચી પોર્ટ મુખ્ય નિકાસ કેન્દ્રો બન્યા છે.
- વેન્નામી (vannamei) અને બ્લેક ટાઈગર શ્રિમ્પ બંનેએ જથ્થા અને કમાણી બંને બાબતમાં સારો વિકાસ કર્યો છે.
મહત્વ
- આટલી મોટી નિકાસથી ભારતની બ્લુ ઇકોનોમી મજબૂત બને છે અને દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં રોજગારી વધે છે.
- આ ઉદ્યોગ દરિયાકાંઠાના રાજ્યોમાં માછીમારી, ઉછેર કેન્દ્ર, પ્રોસેસિંગ અને વહન સાથે જોડાયેલા લાખો લોકોને આજીવિકા પૂરી પાડે છે.
- ૮.૪૬ બિલિયન યુએસ ડૉલર ની વિદેશી કમાણીથી ભારતનું વેપાર સંતુલન સુધરે છે.