6ઠ્ઠી વર્લ્ડ નોમેડ ગેમ્સ અને ભારતનું મધ્ય એશિયા જોડાણ

#GS-1 #સંસ્કૃતિ #વારસો #GS-2 #વર્તમાન બનાવો #આંતરરાષ્ટ્રીય #મધ્ય એશિયા #વર્લ્ડ નોમેડ ગેમ્સ

મુખ્ય મુદ્દા

ભારતના વડાપ્રધાને બિશ્કેક, કિરગિઝસ્તાન ખાતે આયોજિત 6ઠ્ઠી વર્લ્ડ નોમેડ ગેમ્સના ઉદ્ઘાટન સમારોહમાં હાજરી આપી હતી.
વર્ષ 2012ના બિશ્કેક ઘોષણાપત્રથી શરૂ થયેલી આ UN માન્યતા પ્રાપ્ત સ્પર્ધામાં 90થી વધુ દેશો ભાગ લે છે.
ભારતે 87 સભ્યોની ટુકડી મોકલી હતી, જેણે કુરાશ, ગોરેશ અને 2017માં યુનેસ્કો વારસામાં સ્થાન પામેલ કોક બોરુ રમતમાં ભાગ લીધો હતો.
આ સાંસ્કૃતિક સંબંધોથી ભારતને મધ્ય એશિયામાં સુરક્ષા, ઉર્જા અને ઈન્ટરનેશનલ નોર્થ-સાઉથ ટ્રાન્સપોર્ટ કોરિડોર (INSTC) પ્રોજેક્ટમાં મોટો ફાયદો થશે.

ભારતના વડાપ્રધાને કિરગિઝસ્તાનના બિશ્કેક ખાતે આયોજિત 6ઠ્ઠી વર્લ્ડ નોમેડ ગેમ્સના ઉદ્ઘાટન સમારોહમાં હાજરી આપી હતી.
આ મુલાકાત મધ્ય એશિયાના દેશો સાથે ભારતના વધતા સાંસ્કૃતિક અને વ્યૂહાત્મક સંબંધો દર્શાવે છે.

ભટકતી જાતિઓની સંસ્કૃતિ અને પરંપરાઓને જીવંત રાખવા માટે 2012ના બિશ્કેક ઘોષણાપત્ર હેઠળ આ રમતોની સ્થાપના થઈ હતી, જેમાં કિરગિઝસ્તાન, અઝરબૈજાન, કઝાકિસ્તાન અને તુર્કી સામેલ હતા.
વર્ષ 2014માં પહેલીવાર આયોજિત આ રમતો હવે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર (UN) દ્વારા માન્યતા પ્રાપ્ત દ્વિવાર્ષિક મંચ બની ગઈ છે, જેમાં 90થી વધુ દેશો ભાગ લે છે.

સામાન્ય ઓલિમ્પિક રમત કરતાં અલગ, આ ઇવેન્ટ રાજકીય સ્પર્ધાને બદલે પ્રાચીન સંસ્કૃતિ અને વારસાને ઉજવવા પર ધ્યાન આપે છે.
આ રમતોમાં ઘોડેસવારી, બાજ પાળવાની કળા અને પરંપરાગત કુશ્તી જેવી જૂની જીવનશૈલીની બાબતો પ્રદર્શિત થાય છે.

રમતગમત વિભાગમાં કોક બોરુ, કુરાશ, ગોરેશ, મોંગોલ બોખ, તીરંદાજી અને તોગુઝ કોર્ગૂલ જેવી પરંપરાગત રમતો રમાડવામાં આવે છે.
સાંસ્કૃતિક વિભાગમાં સ્થાનિક સંગીત, હસ્તકળા અને વાનગીઓ દર્શાવાય છે, જેને યુનેસ્કો (UNESCO) દ્વારા ઉત્કૃષ્ટ સંરક્ષણ પદ્ધતિઓ તરીકે સ્થાન મળ્યું છે.
વૈજ્ઞાનિક વિભાગમાં ભટકતા સમુદાયોના ઇતિહાસ, જૂના જ્ઞાનની જાળવણી અને સંશોધન પર ચર્ચા-વિચારણા કરવામાં આવે છે.

ભારતે આ વખતે 87 સભ્યોની પોતાની અત્યાર સુધીની સૌથી મોટી રમતોડી ટુકડી આ સ્પર્ધામાં મોકલી હતી.
ભારતીય ખેલાડીઓએ કુરાશ, ગોરેશ, મોંગોલ બોખ, કોક બોરુ અને તોગુઝ કોર્ગૂલ જેવી રમતોમાં કૌશલ્ય બતાવ્યું હતું.
ઘોડા પર રમાતી કોક બોરુ રમત પોલો જેવી હોય છે, જેને વર્ષ 2017માં યુનેસ્કો (UNESCO) દ્વારા અમૂર્ત સાંસ્કૃતિક વારસા તરીકે માન્યતા મળી હતી.

આ રમતોમાં ભાગ લેવો એ ભારત માટે મધ્ય એશિયા સાથે પોતાના રાજદ્વારી સંબંધો મજબૂત કરવાનું એક સારું માધ્યમ છે.
આનાથી તાલિબાન પછીના સમયમાં સુરક્ષા સહયોગ વધારવા અને પ્રદેશમાં ચીનના પ્રભાવ સામે સંતુલન જાળવવામાં મદદ મળશે.
આ ઉપરાંત ભારતને જરૂરી ઉર્જા સ્ત્રોતો મેળવવામાં અને ઈન્ટરનેશનલ નોર્થ-સાઉથ ટ્રાન્સપોર્ટ કોરિડોર (INSTC) જેવા વેપાર માર્ગોને ઝડપી બનાવવામાં મદદ મળશે.