રીપબ્લિક ઓફ નાઓરો: પ્રશાંત મહાસાગરના ટાપુ દેશનું નામકરણ અને ભૌગોલિક પરિચય
#GS-1 #ભૂગોળ #ભૌતિક ભૂગોળ #સંસાધનો #GS-3 #વર્તમાન બનાવો #આંતરરાષ્ટ્રીય #મેપિંગ
શા માટે ચર્ચામાં છે?
- પ્રશાંત મહાસાગરમાં આવેલા નાઉરૂ દેશે પોતાનું સત્તાવાર નામ બદલીને Republic of Naoero (નાઓરો) રાખ્યું છે.
સામાન્ય પરિચય અને ભૌગોલિક સ્થાન
- Republic of Naoero એ આશરે 12,000 ની વસ્તી ધરાવતો એક સ્વતંત્ર ટાપુ દેશ છે. ક્ષેત્રફળની દ્રષ્ટિએ Vatican City અને Monaco પછી આ વિશ્વનું ત્રીજું સૌથી નાનું ગણરાજ્ય છે.
- આ દેશની કોઈ સત્તાવાર રાજધાની નથી, પરંતુ તેના તમામ સરકારી વહીવટી મથકો Yaren District માં આવેલા છે.
- આ દેશ દક્ષિણ-પશ્ચિમ પ્રશાંત મહાસાગરમાં આવેલો છે. તે વિષુવવૃત્તથી દક્ષિણે આશરે 40 km અને Solomon Islands થી ઉત્તર-પૂર્વમાં 1,300 km દૂર છે.
મુખ્ય ભૌગોલિક અને ભૂસ્તરીય લાક્ષણિકતાઓ
- આ આખો દેશ પરવાળાના પથ્થરોથી બનેલો એક જ ટાપુ છે, જે સમુદ્રની સપાટીથી સીધો ઊંચો ઊઠે છે. અહીં કોઈ કુદરતી બંદર કે સુરક્ષિત ખાડી નથી.
- દેશનો અંદરનો ઉચ્ચપ્રદેશ દરિયાઈ સપાટીથી 30 થી 65 મીટર ઊંચો છે. અહીં સદીઓથી પક્ષીઓની અઘાર (guano) એકઠી થવાથી કુદરતી ફોસ્ફેટનો મોટો જથ્થો બન્યો છે.
- 20મી સદી દરમિયાન ફોસ્ફેટનું એટલું બધું ખનન થયું કે ટાપુનો ચાર-પંચમાંશ (80%) ભાગ ઉજ્જડ બની ગયો છે અને ત્યાં માત્ર ચૂનાના પથ્થરના શિખરો બચ્યા છે.
- ટાપુની કિનારી પર એક સાંકડી જમીન પટ્ટી છે જે Buada Lagoon નામના ખારા પાણીના સરોવરને ઘેરે છે. અહીં લોકો નારિયેળ, કેળા અને કેવડાની ખેતી કરે છે.
- આ ટાપુ પર એક પણ કુદરતી નદી કે છીછરો પ્રવાહ નથી. જમીન શોષક હોવાથી લોકો વરસાદી પાણીના સંગ્રહ અને બહારથી મંગાવાતા તાજા પાણી પર આધાર રાખે છે.
નાઓરોનું મહત્વ
- દેશનું નામ બદલીને નાઓરો રાખવાથી ત્યાંની વિલુપ્ત થતી સ્થાનિક ભાષા સચવાશે અને લોકોમાં રાષ્ટ્રીય ઓળખ વધુ મજબૂત બનશે.
- આ દેશ દર્શાવે છે કે ફોસ્ફેટનું અતિશય ખનન, દરિયાઈ સપાટીમાં વધારો અને ગ્લોબલ વોર્મિંગ નાના ટાપુ દેશો માટે કેટલું મોટું જોખમ ઊભું કરે છે.