કેબિનેટે ખેલ ઇન્ડિયા સ્પોર્ટ્સ ગુડ્સ મેન્યુફેક્ચરિંગ યોજનાને મંજૂરી આપી

કેબિનેટે ખેલ ઇન્ડિયા સ્પોર્ટ્સ ગુડ્સ મેન્યુફેક્ચરિંગ યોજનાને મંજૂરી આપી

#GS-3 #અર્થતંત્ર #માળખાકીય સુવિધાઓ #રોજગાર #રમતગમતના સાધનોનું ઉત્પાદન #મેક ઇન ઇન્ડિયા #MSME આધુનિકીકરણ

મુખ્ય મુદ્દા

  • કેબિનેટે 2026 થી 2033-34 સુધીના સમયગાળા માટે ₹1,856.67 કરોડ ના બજેટ સાથે ખેલ ઇન્ડિયા સ્પોર્ટ્સ ગુડ્સ મેન્યુફેક્ચરિંગ યોજના ને મંજૂરી આપી છે.
  • ઉત્પાદન પ્રોત્સાહન માટે ₹1,130 કરોડ અને FIFA તથા વર્લ્ડ એથ્લેટિક્સ જેવા ગ્લોબલ સર્ટિફિકેટ મેળવવા માટે ₹105 કરોડ ફાળવાયા છે.
  • આ યોજના જલંધર અને મેરઠ જેવા મુખ્ય ઉત્પાદન કેન્દ્રોને આધુનિક બનાવી મેક ઇન ઇન્ડિયા અને વિકસિત ભારત 2047 ના લક્ષ્યો પૂરા કરશે.

શા માટે ચર્ચામાં છે?

  • કેન્દ્રીય કેબિનેટે ખેલ ઇન્ડિયા સ્પોર્ટ્સ ગુડ્સ મેન્યુફેક્ચરિંગ યોજના ને મંજૂરી આપી દીધી છે.
  • આ યોજના માટે સરકારે ₹1,856.67 કરોડ નું બજેટ નક્કી કર્યું છે.
  • આ યોજના 2026 થી 2033-34 સુધી એટલે કે આગામી આઠ વર્ષ સુધી ચાલશે.

યોજના વિશે

  • આ કેન્દ્ર સરકારની એક વિશેષ યોજના છે, જેનો મુખ્ય હેતુ દેશમાં રમતગમતના સાધનોનું ઉત્પાદન વધારવાનો છે.
  • આમાં ક્લસ્ટર વિકાસ, મોટું રોકાણ, વેચાણ પર પ્રોત્સાહન, નવું સંશોધન અને આંતરરાષ્ટ્રીય ગુણવત્તાના ધોરણો પૂરા કરવા પર ધ્યાન અપાશે.
  • આ યોજનાનું સંચાલન કેન્દ્રીય રમતગમત મંત્રાલય કરશે.
  • ભારતને રમતગમતના સાધનો બનાવવા અને વિદેશમાં વેચવા માટે મોટું કેન્દ્ર બનાવવાનો આનો મુખ્ય લક્ષ્ય છે.
  • આ યોજનાથી મેક ઇન ઇન્ડિયા, ખેલ ભારત નીતિ 2025 અને વિકસિત ભારત 2047 હેઠળ વિદેશી સાધનો પરની નિર્ભરતા ઘટશે.

યોજનાની મુખ્ય લાક્ષણિકતાઓ

  • આ યોજના હેઠળ BHAVYA અને NICDC ઔદ્યોગિક પાર્કમાં રમતગમતના સાધનો બનાવવા માટે ખાસ ઝોન, લેબ અને ટેસ્ટિંગ સેન્ટર બનાવાશે.
  • મોટી કંપનીઓને આકર્ષવા અને સ્થાનિક ઉત્પાદન વધારવા માટે સરકારે ₹1,130 કરોડ ના પ્રોત્સાહનની જોગવાઈ કરી છે.
  • આનાથી જલંધર અને મેરઠ જેવા જૂના રમતગમત ઉદ્યોગ કેન્દ્રોને નવા મશીનો અને કોમન ફેસિલિટી સેન્ટર (CFCs) દ્વારા આધુનિક બનાવાશે.
  • સ્થાનિક ઉત્પાદકો FIFA, FIH, BWF અને વર્લ્ડ એથ્લેટિક્સ જેવા આંતરરાષ્ટ્રીય સંગઠનોનું સર્ટિફિકેટ મેળવી શકે તે માટે ₹105 કરોડ ફાળવાયા છે.
  • નવા સ્માર્ટ સાધનો અને આધુનિક મટીરીયલ બનાવવા માટે ANRF ના સહયોગથી વિશેષ સંશોધન કેન્દ્રો શરૂ કરાશે.
  • આમાં MSDE અને એક્સપોર્ટ પ્રમોશન મિશન (EPM) ના સહયોગથી કારીગરોને તાલીમ અપાશે અને વિદેશમાં ભારતીય સાધનોનું માર્કેટિંગ કરાશે.

મહત્વ

  • આનાથી વિદેશથી મોંઘા સાધનો મંગાવવા નહીં પડે અને ભારતીય બનાવટના સાધનો દુનિયાભરમાં વેચાશે.
  • આ યોજના ખેલ ઇન્ડિયા અને ફિટ ઇન્ડિયા અભિયાનને મદદ કરશે, કારણ કે ગામડાથી લઈને દેશના ટોચના ખેલાડીઓને સસ્તા અને શ્રેષ્ઠ સાધનો મળશે.