કેન્દ્રીય કેબિનેટે કન્ટેનર મેન્યુફેક્ચરિંગ પ્રમોશન સ્કીમ (CMPS) ને મંજૂરી આપી
#GS-3 #અર્થતંત્ર #ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર #વર્તમાન બનાવો #રાષ્ટ્રીય #કન્ટેનર મેન્યુફેક્ચરિંગ પ્રમોશન સ્કીમ #સીએમપીએસ #બંદર, જહાજ અને જળમાર્ગ મંત્રાલય
મુખ્ય મુદ્દા
- કેન્દ્રીય કેબિનેટે નાણાકીય વર્ષ 2039-40 સુધી માટે રૂ. 10,000 કરોડ ના બજેટ સાથે CMPS યોજનાને મંજૂરી આપી છે.
- બંદર, જહાજ અને જળમાર્ગ મંત્રાલય હેઠળ ચાલતી આ યોજના ભારતમાં કન્ટેનર નિર્માણ ક્ષમતા 70,000 TEUs થી વધારીને 7.5 લાખ TEUs કરશે.
- સ્થાનિક ઉત્પાદકોના 30-40% વધારાના ખર્ચને પહોંચી વળવા સરકાર રૂ. 8,891 કરોડ ની ઉત્પાદન સહાય આપશે.
- દેશમાં જ ISO/CSC સર્ટિફિકેશન અને ટેસ્ટિંગ લેબ્સ બનાવવા રૂ. 150 કરોડ નાણાં ફાળવવામાં આવ્યા છે.
- આ પગલાથી 3,000 પ્રત્યક્ષ અને 50,000 અપ્રત્યક્ષ રોજગારી મળશે તથા FY33 સુધીમાં 90% ભારતીય સામાનનો વપરાશ થશે.
શા માટે ચર્ચામાં છે?
- કેન્દ્રીય કેબિનેટે હાલમાં જ કન્ટેનર મેન્યુફેક્ચરિંગ પ્રમોશન સ્કીમ (CMPS) ને મંજૂરી આપી છે.
- આ યોજના માટે નાણાકીય વર્ષ 2039-40 સુધી કુલ રૂ. 10,000 કરોડ નું બજેટ ફાળવવામાં આવ્યું છે.
યોજના વિશે
- આ યોજના નવ કન્ટેનર કારખાના બનાવવા અને જૂના એકમોને વૈશ્વિક સ્તરના બનાવવા મદદ કરશે.
- તેમાં ઉત્પાદન માટે નાણાકીય સહાય, વ્યાજમાં સબસિડી અને ગુણવત્તા ચકાસણી માટેની સુવિધા આપવામાં આવશે.
- આ કાર્યક્રમનું સંચાલન બંદર, જહાજ અને જળમાર્ગ મંત્રાલય (MoPSW) કરશે.
- તેનો મુખ્ય હેતુ ભારતમાં કન્ટેનર ઉત્પાદન વધારી વિદેશ પર નિર્ભરતા ઘટાડવાનો અને ચીનના એકચક્રી શાસનને તોડવાનો છે.
યોજનાની મુખ્ય વિશેષતાઓ
- આ યોજના ભારતમાં કન્ટેનર બનાવવાની ક્ષમતા વાર્ષિક 70,000 TEUs થી વધારીને 7.5 લાખ TEUs કરશે.
- ભારતીય ઉત્પાદકોને થતા 30-40% વધારાના ખર્ચની ભરપાઈ કરવા સરકાર રૂ. 8,891 કરોડ ની સહાય આપશે.
- નવા એકમો શરૂ કરવા માટે લીધેલી લોન પર 3% વ્યાજ રાહત આપવા રૂ. 859 કરોડ ની જોગવાઈ કરાઈ છે.
- દેશમાં જ કન્ટેનરનું ટેસ્ટિંગ થઈ શકે તે માટે રૂ. 150 કરોડ ના ખર્ચે લેબોરેટરીઓ બનશે, જેથી વિદેશી ISO/CSC પ્રમાણપત્ર પર નિર્ભર રહેવું નહીં પડે.
- બંદર પર જમીન 25% રાહત દરે અપાશે અને FY33 સુધીમાં 90% દેશી સામગ્રી વાપરવી ફરજિયાત બનાવાઈ છે.
મહત્વ
- દેશમાં જ કન્ટેનર બનવાથી અચાનક આવતી તંગી, ભાડામાં થતો વધારો અને વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઇનની અડચણો દૂર થશે.
- આનાથી સરકારી કંપની BCSL ને પણ મોટો ટેકો મળશે.
- આ યોજનાથી 3,000 પ્રત્યક્ષ અને 50,000 અપ્રત્યક્ષ રોજગારી ઊભી થશે અને સ્ટીલ તેમજ કલર ઉદ્યોગને મોટો ફાયદો થશે.