જમીનનું ક્ષરણ અટકાવવા માટે મંગોલિયામાં UNCCD COP17 નો પ્રારંભ
#GS-3 #પર્યાવરણ #આબોહવા પરિવર્તન #ટકાઉ વિકાસ #GS-2 #વર્તમાન બનાવો #આંતરરાષ્ટ્રીય #UNCCD #જમીનનું ક્ષરણ
મુખ્ય મુદ્દા
- UNCCD ની 17મી કોન્ફરન્સ ઓફ પાર્ટીઝ (COP17) મંગોલિયાના ઉલાનબાટોર ખાતે “Restoring Land, Restoring Hope” થીમ સાથે શરૂ થઈ છે.
- 1992 ના અર્થ સમિટ બાદ 1994 માં સ્વીકારાયેલ આ સંમેલન 1996 માં અમલમાં આવ્યું હતું અને હાલમાં તેમાં 197 પક્ષકારો છે.
- આ કરારનો મુખ્ય હેતુ 2030 સુધીમાં વૈશ્વિક સ્તરે લેન્ડ ડિગ્રેડેશન ન્યુટ્રાલિટી (LDN) પ્રાપ્ત કરી પર્યાવરણ અને આજીવિકાનું રક્ષણ કરવાનો છે.
- તે ગ્લોબલ મિકેનિઝમ (GM) દ્વારા નાણાકીય સહાય મેળવે છે અને પીસ ફોરેસ્ટ ઇનિશિયેટિવ (PFI) વડે સરહદી વિસ્તારોમાં પર્યાવરણ સુધારણા હાથ ધરે છે.
શા માટે ચર્ચામાં છે?
- મંગોલિયાના ઉલાનબાટોર શહેરમાં યુનાઇટેડ નેશન્સ કન્વેન્શન ટૂ કોમ્બેટ ડેઝર્ટિફિકેશન (UNCCD) ની 17મી કોન્ફરન્સ ઓફ પાર્ટીઝ (COP17) શરૂ થઈ છે.
- આ વૈશ્વિક પરિષદની મુખ્ય થીમ “Restoring Land, Restoring Hope” રાખવામાં આવી છે.
UNCCD વિશે
- UNCCD એ પર્યાવરણ અને વિકાસને જમીનના ટકાઉ સંચાલન સાથે જોડતી એકમાત્ર કાનૂની રીતે બંધનકર્તા આંતરરાષ્ટ્રીય સંધિ છે.
- આ સંધિ 1992 ના અર્થ સમિટ માં સ્થપાયેલી ત્રણ રિયો કન્વેન્શન્સ માંથી એક છે. અન્ય બે સંધિઓ આબોહવા પરિવર્તન માટે UNFCCC અને જૈવવિવિધતા માટે CBD છે.
ઐતિહાસિક પૃષ્ઠભૂમિ અને સભ્યપદ
- 1992 ના રિયો અર્થ સમિટ દરમિયાન એજન્ડા 21 દ્વારા આ કન્વેન્શન બનાવવાની ભલામણ કરવામાં આવી હતી.
- તેને 17 જૂન 1994 ના રોજ પેરિસ માં સ્વીકારવામાં આવ્યું હતું. આ દિવસને હવે વિશ્વભરમાં વિશ્વ રણ અટકાવ દિવસ તરીકે ઉજવવામાં આવે છે.
- આ આંતરરાષ્ટ્રીય સંધિ ડિસેમ્બર 1996 થી સંપૂર્ણ રીતે અમલમાં આવી હતી.
- હાલમાં તેમાં 197 પક્ષકારો છે, જેમાં 196 દેશો અને યુરોપિયન યુનિયન નો સમાવેશ થાય છે.
સંમેલનનો હેતુ
- આ સંસ્થાનો મુખ્ય હેતુ સુકા અને અર્ધ-સુકા વિસ્તારોમાં રણચોરી અટકાવવી, બગડેલી જમીનને સુધારવી અને દુષ્કાળની અસરો ઘટાડવાનો છે.
- તે 2030 સુધીમાં વિશ્વભરમાં લેન્ડ ડિગ્રેડેશન ન્યુટ્રાલિટી (LDN) પ્રાપ્ત કરવાનો અને લોકોની આજીવિકા સુધારવાનો લક્ષ્યાંક ધરાવે છે.
UNCCD ના મુખ્ય કાર્યો
- તે ખોરાકની સુરક્ષા અને પર્યાવરણની જાળવણી માટે જરૂરી જમીનની ગુણવત્તા જાળવી રાખવાના પ્રયાસોનું સંકલન કરે છે.
- તે રિયાધ ગ્લોબલ ડ્રાઉટ રિસિલિયન્સ પાર્ટનરશિપ જેવા માળખા દ્વારા દેશોને દુષ્કાળ પછીની રાહતને બદલે આગોતરી તૈયારીઓ તરફ વાળે છે.
- તે નેશનલ એક્શન પ્રોગામ્સ (NAPs) માં સ્થાનિક ખેડૂતો, પશુપાલકો, આદિવાસીઓ અને મહિલાઓની સક્રિય ભાગીદારી સુનિશ્ચિત કરે છે.
- તે ગ્લોબલ મિકેનિઝમ (GM) દ્વારા વિકાસશીલ દેશોને જમીન સુધારણા યોજનાઓ માટે સરકારી અને ખાનગી ભંડોળ મેળવવામાં મદદ કરે છે.
- તે સરહદી વિવાદિત વિસ્તારોમાં પર્યાવરણ સુધારવા માટે પીસ ફોરેસ્ટ ઇનિશિયેટિવ (PFI) જેવા આંતરરાષ્ટ્રીય કાર્યક્રમો ચલાવે છે.
UNCCD નું મહત્વ
- બગડેલી જમીન સુધારવાથી જમીનની ફળદ્રુપતા વધે છે, પીવાનું પાણી મળે છે અને ખેતી તથા ગ્રામીણ આજીવિકાને મોટો ટેકો મળે છે.
- સુધારેલી જમીન કાર્બનને શોષી લે છે અને વિવિધ જીવોને કુદરતી આશ્રય આપે છે, જેથી વૈશ્વિક આબોહવા લક્ષ્યો સિદ્ધ થાય છે.