જાપાને તેનું મુખ્ય એચ-૩ રોકેટ સફળતાપૂર્વક લોન્ચ કર્યું

#GS-3 #વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી #અવકાશ #અર્થવ્યવસ્થા #ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર

શા માટે ચર્ચામાં છે?

જાપાને તેના મુખ્ય H3 rocket નું Tanegashima Space Center પરથી સફળ પરીક્ષણ કર્યું છે.
ડિસેમ્બર મહિનામાં તેનું અગાઉનું મિશન બીજા તબક્કાના એન્જિનમાં ખામી સર્જાવાને કારણે નિષ્ફળ ગયું હતું, જેની સામે આ સફળતા મળી છે.

H3 rocket એ જાપાનનું અત્યાધુનિક લિક્વિડ-પ્રોપેલન્ટ લોન્ચ વ્હીકલ છે જે જૂના H-IIA સિસ્ટમનું સ્થાન લેશે.
તેને સસ્તું, ભરોસાપાત્ર અને લચીલું બનાવવામાં આવ્યું છે જેથી જાપાન અવકાશમાં પોતાની પકડ મજબૂત કરી શકે અને કોમર્શિયલ સેટેલાઇટ બજારમાં આગળ વધે.

આ રોકેટને Japan Aerospace Exploration Agency અને Mitsubishi Heavy Industries દ્વારા સંયુક્ત રીતે વિકસાવવામાં આવ્યું છે.

આ રોકેટ બનાવવામાં સામાન્ય ઓટોમોબાઇલ પાર્ટ્સ અને 3ડી-પ્રિન્ટેડ ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ થયો છે, જેનાથી જૂના H-IIA ની સરખામણીમાં ખર્ચ લગભગ 50% ઘટી ગયો છે.
તેના પહેલા તબક્કામાં નવું LE-9 એન્જિન મૂકવામાં આવ્યું છે જે ઉડાન દરમિયાન સુરક્ષા અને થ્રસ્ટ ક્ષમતાને વધારે છે.
તેની મોડ્યુલર રચના મોટા કોમર્શિયલ સેટેલાઇટ, લશ્કરી સાધનો અને ચંદ્ર પર ભારે સામાન પહોંચાડવા માટે સક્ષમ છે.
મિશનની જરૂરિયાત મુજબ તેમાં શૂન્ય, બે કે ચાર સોલિડ રોકેટ બૂસ્ટર અને અલગ કદના પેલોડ ફેરિંગ જોડી શકાય છે.

અમેરિકાની ખાનગી કંપની SpaceX નું Falcon 9 આ રોકેટનું મુખ્ય વૈશ્વિક હરીફ છે, સાથે જ તેઓ Falcon Heavy અને Starship પણ વાપરે છે.
ભારતની Indian Space Research Organisation સંસ્થા LVM3 અને PSLV નો ઉપયોગ કરે છે.
અમેરિકી અવકાશ સંસ્થા NASA પાસે SLS રોકેટ છે, જ્યારે European Space Agency Ariane 6 અને Vega-C નો ઉપયોગ કરે છે.
ચીનની China National Space Administration સંસ્થા Long March 5 વાપરે છે અને રશિયા Soyuz-2 તથા Angara A5 નો ઉપયોગ કરે છે.