પરાળી સળગાવતી રોકવા હરિયાણા સરકારે બનાવી ખાસ પરાળી પ્રોટેક્શન ફોર્સ

પરાળી સળગાવતી રોકવા હરિયાણા સરકારે બનાવી ખાસ પરાળી પ્રોટેક્શન ફોર્સ

#GS-2 #શાસન અને સામાજિક ન્યાય #ઈ-ગવર્નન્સ #GS-3 #પર્યાવરણ #હવાનું પ્રદૂષણ #કૃષિ #રાષ્ટ્રીય

મુખ્ય મુદ્દા

  • પાકની કાપણી પહેલાં પરાળી સળગાવતી રોકવા માટે હરિયાણા સરકારે ખાસ પરાળી પ્રોટેક્શન ફોર્સ ની રચના કરી છે.
  • પરાળીના યોગ્ય નિકાલ માટે સરકાર ખેડૂતોને એકર દીઠ ₹1,200 ની આર્થિક મદદ અને મશીનરી પર સબસિડી આપશે.
  • આગના બનાવો પર નજર રાખવા માટે કુલ 8,134 નોડલ અધિકારીઓ ને ખાસ મોબાઈલ એપ સાથે મેદાનમાં ઉતારાયા છે.
  • નિયમ તોડીને પરાળી સળગાવનાર ખેડૂત સામે FIR, દંડ અને જમીનના કાગળોમાં રેડ એન્ટ્રી પાડવામાં આવશે.

શા માટે ચર્ચામાં છે?

  • પાકની કાપણીની સીઝન પહેલાં ડાંગરના પરાળી સળગાવવાના બનાવો રોકવા માટે હરિયાણા સરકારે એક વિશેષ પરાળી પ્રોટેક્શન ફોર્સ બનાવવાની જાહેરાત કરી છે.
  • ખેતરોમાં લાગતી આગ પર નજર રાખવા માટે આ ટીમ ડ્રોન સર્વેલન્સ અને મોડી રાત્રે પેટ્રોલીંગની મદદ લેશે.

પરાળી પ્રોટેક્શન ફોર્સ શું છે?

  • આ હરિયાણા સરકાર દ્વારા જિલ્લા અને બ્લોક સ્તરે શરૂ કરવામાં આવેલી એક ખાસ દેખરેખ અને કાયદા અમલીકરણ સિસ્ટમ છે.
  • ખેતરોમાં સીધી નજર રાખીને, તાત્કાલિક પગલાં ભરીને અને ખેડૂતોને મદદ કરીને પરાળી સળગાવતી રોકવાનું કામ આ ટીમ કરશે.

પહેલના મુખ્ય ઉદ્દેશ્યો

  • ખેતરોમાં પરાળી સળગાવવાના બનાવો સંપૂર્ણ બંધ કરવા અને હવાની ગુણવત્તામાં સુધારો કરવો આ પહેલનો મુખ્ય હેતુ છે.
  • ખેડૂતોને નાણાકીય સહાય અને મશીનરી આપીને પરાળીનો યોગ્ય નિકાલ કરવાની કાયમી આદત પાડવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવશે.

મુખ્ય વિશેષતાઓ

  • આ ફોર્સમાં પોલીસ કર્મચારીઓ, ખેતીવાડી વિભાગના અધિકારીઓ, વહીવટી અધિકારીઓ અને સ્થાનિક નોડલ અધિકારીઓને એકસાથે જોડવામાં આવ્યા છે.
  • સેટેલાઇટમાં જે આગ પકડાતી નથી તેને શોધવા માટે CAQMના નિર્દેશો મુજબ DRIISHYA ની મદદથી ડ્રોન અને રાત્રિ પેટ્રોલિંગનો ઉપયોગ કરાશે.
  • જો કોઈ ખેડૂત પરાળી સળગાવતા પકડાશે તો તેની સામે FIR, દંડ, જમીનના રેકોર્ડમાં રેડ એન્ટ્રી અને પર્યાવરણીય વળતર પેનલ્ટી લગાવવામાં આવશે.
  • સરકાર ખેડૂતોને એકર દીઠ ₹1,200 ની મદદ અને મશીનરી પર સબસિડી આપશે, સાથે જ બેલર અને રેકર મશીનોને એક જિલ્લામાંથી બીજા જિલ્લામાં લઈ જવાની છૂટ આપશે.
  • કુલ 8,134 નોડલ અધિકારીઓ મોબાઈલ એપ વડે આગના બનાવોનું રિપોર્ટિંગ કરશે અને ભેગી કરેલી પરાળીને ઉદ્યોગો સુધી પહોંચાડવામાં મદદ કરશે.

આ પહેલનું મહત્વ

  • ખેતરોની આગ સમયસર પકડાવાથી હરિયાણા અને દિલ્હી NCR વિસ્તારમાં શિયાળા દરમિયાન થતું હવાનું પ્રદૂષણ ઘટાડવામાં મોટી મદદ મળશે.
  • કડક નિયમો સાથે આર્થિક મદદ અને પરાળીના ઔદ્યોગિક ઉપયોગનો રસ્તો આપવાથી ખેડૂતો ખેતરમાં ખુલ્લામાં પરાળી સળગાવવાનું બંધ કરશે.