એઝોવ સમુદ્રનું ભૌગોલિક અને વ્યૂહાત્મક મહત્વ
#જીએસ-૧ #જીએસ-૩ #ભૂગોળ #ભૌતિક ભૂગોળ #સંસાધનો #વર્તમાન બનાવો #અંતરરાષ્ટ્રીય
શા માટે ચર્ચામાં છે?
- ટાગાનરોગ ખાડીમાં માલવાહક જહાજો પર યુક્રેનની ડ્રોન હુમલાની ઘટનાઓ પછી એઝોવ સમુદ્ર દુનિયાભરમાં ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે.
એઝોવ સમુદ્ર વિશે
- એઝોવ સમુદ્ર એ એક અર્ધ-બંધ જળરાશિ છે જે કાળા સમુદ્ર નો ઉત્તર ભાગ બનાવે છે.
- તેની લંબાઈ આશરે 340 કિલોમીટર અને પહોળાઈ 135 કિલોમીટર છે.
- તેનો કુલ વિસ્તાર 37,600 ચોરસ કિલોમીટર જેટલો છે.
- આ સમુદ્ર દુનિયાના સૌથી છીછરા સમુદ્ર તરીકે ઓળખાય છે.
સ્થાન અને સરહદી દેશો
- યુક્રેન અને રશિયા આ સમુદ્રની આસપાસ સરહદ ધરાવે છે.
- તે સાંકડી અને મહત્વપૂર્ણ કર્ચ સ્ટ્રેટ દ્વારા કાળા સમુદ્ર સાથે જોડાય છે.
- આ કર્ચ સ્ટ્રેટ ક્રિમિઅન દ્વીપકલ્પને રશિયાના મુખ્ય ભૂમિભાગના તામાન દ્વીપકલ્પ થી અલગ કરે છે.
મુખ્ય વિશેષતાઓ
- આ સમુદ્રની મહત્તમ ઊંડાઈ માત્ર 14 મીટર એટલે કે અંદાજે 46 ફૂટ જેટલી જ છે.
- ઉત્તર-પૂર્વ ભાગમાં નદીઓની કાંપને કારણે પાણીની ઊંડાઈ ઘટીને 1 મીટર કે તેથી ઓછી થઈ જાય છે.
- ડોન નદી અને કુબાન નદી આ જળાશયમાં મોટા પ્રમાણમાં મીઠું પાણી ઠાલવે છે.
- પશ્ચિમ સરહદે આવેલી સિવાશ ખાડી 113 કિમી લાંબી અરાબત સ્પિટ દ્વારા અલગ પડે છે.
- ડિસેમ્બરના અંતથી માર્ચની શરૂઆત સુધી અહીં કડકડતી ઠંડી, ગાઢ ધુમ્મસ અને બરફની ચાદર જોવા મળે છે.
- છીછરું પાણી હોવાથી તે સમાન રીતે ગરમ થાય છે અને પાણીનું મિશ્રણ ઉત્તમ રીતે થાય છે.
- નદીઓના પોષક તત્વોને કારણે અહીં સ્ટર્જિયન, પર્ચ, બ્રીમ, સાર્ડિન અને એન્ચોવી જેવી 80 થી વધુ માછલીઓની પ્રજાતિઓ જોવા મળે છે.
ટાગાનરોગ ખાડી વિશે
- ટાગાનરોગ ખાડી એ એઝોવ સમુદ્ર નો ઉત્તર-પૂર્વ ભાગ રચતી મોટી જળરાશિ છે.
- તે ડોન નદી નું મોટું મુખ ત્રિકોણ પ્રદેશ જેવું કામ કરે છે.
- આ ખાડી ઉત્તર અઝોવ પ્રદેશ અને રશિયાના દક્ષિણી કુબાન કિનારા વચ્ચે કુદરતી સીમા બનાવે છે.
- આ ખાડીનું પશ્ચિમી મુખ સીધું જ એઝોવ સમુદ્ર ના મુખ્ય બેસિનમાં ખુલે છે.
ખાડીના માપ અને મુખ્ય વિશેષતાઓ
- આ ખાડી લગભગ 140 કિલોમીટર લાંબી છે અને તેના મુખ પાસે 31 કિલોમીટર પહોળી છે.
- તેની સરેરાશ ઊંડાઈ માત્ર 5 મીટર જેટલી જ છે.
- ડોન નદી ઉપરાંત કાલમિયુસ, મિયુસ અને યેયા નદીઓ તેનું પાણી આ ખાડીમાં લાવે છે.
- આ બધી નદીઓનું પાણી સમગ્ર એઝોવ સમુદ્ર ના પ્રવાહોને નિયંત્રિત કરે છે.