ચીની ટ્રાન્સશિપમેન્ટ અને ટેરિફ ચોરીના આરોપો બદલ ભારત અમેરિકાની નજરમાં
#જીએસ-૨ #જીએસ-૩ #વર્તમાન ઘટનાઓ #આંતરરાષ્ટ્રીય #અર્થતંત્ર #કરવેરા
મુખ્ય મુદ્દા
- અમેરિકાના વ્હાઇટ હાઉસના 'ધ ગ્રેટ ટ્રાન્સશિપમેન્ટ સ્કેમ' રિપોર્ટમાં ભારત પર ચીની સામાન પરનો અમેરિકન ટેરિફ ટાળવામાં મદદ કરવાનો આરોપ મુકાયો છે.
- વર્ષ ૨૦૨૫ માં મેક્સિકો, ભારત અને વિયેતનામ મારફતે ૬૭ અબજ ડોલરનો સામાન અમેરિકા મોકલાયો હતો.
- આ પ્રકારના ટ્રાન્સશિપમેન્ટથી અમેરિકા સરકારને ૨૮ અબજ ડોલરની આવકનું નુકસાન થયું છે.
- આ રિપોર્ટમાં ભારતને ટાયર ૧ જોખમી દેશ તરીકે વર્ગીકૃત કરાયું છે અને પુણે-ગુજરાત-ચેન્નઈ ઉત્પાદન બેલ્ટ પર સવાલ ઉઠાવાયા છે.
શા માટે ચર્ચામાં છે?
- અમેરિકાના વ્હાઇટ હાઉસે 'ધ ગ્રેટ ટ્રાન્સશિપમેન્ટ સ્કેમ' નામે એક રિપોર્ટ બહાર પાડીને ભારત પર તપાસ વધારી છે.
- આ રિપોર્ટમાં દાવો કરાયો છે કે ભારત જેવા દેશો ચીનને અમેરિકન ટેરિફમાંથી બચવા માટે મદદ કરી રહ્યા છે.
અમેરિકા-ચીન ટેરિફ વોરની પૃષ્ઠભૂમિ
- અમેરિકાએ ૧૯૭૪ના ટ્રેડ એક્ટની કલમ ૩૦૧ હેઠળ ચીની સામાન પર ૧૦૦% સુધીનો ટેક્સ લગાવ્યો હતો.
- ચીનની કંપનીઓએ પોતાનો સામાન બીજા દેશો મારફતે મોકલીને સાચો દેશ છુપાવવાનું અને ટેક્સ બચાવવાનું શરૂ કર્યું.
- અમેરિકાએ ભારતને કેનેડા, ઈયુ, જાપાન અને મેક્સિકો સાથે ટાયર ૧ જોખમી દેશોની યાદીમાં મૂક્યું છે.
- આ રિપોર્ટમાં ભારતની પુણે-ગુજરાત-ચેન્નઈ ઉત્પાદન બેલ્ટ પર ખાસ ધ્યાન દોરવામાં આવ્યું છે.
ટ્રાન્સશિપમેન્ટ કેવી રીતે થાય છે?
- ટ્રાન્સશિપમેન્ટ એટલે સામાનને ત્રીજા દેશમાં લઈ જઈને થોડું પેકિંગ કે કાગળિયા બદલીને તે જ દેશનો હોવાનું બતાવવું.
- ચીનની કંપનીઓ 'સ્ક્રૂડ્રાઇવર ફેક્ટરીઓ' ઊભી કરીને મામૂલી પ્રોસેસિંગ કરે છે અને ટેરિફના નિયમો તોડે છે.
આર્થિક અસરો અને વ્યાપ
- વર્ષ ૨૦૨૫ માં મેક્સિકો, ભારત અને વિયેતનામ થઈને ૬૭ અબજ ડોલરનો સામાન અમેરિકા પહોંચ્યો હતો.
- આ ગેરરીતિના કારણે અમેરિકાને અંદાજે ૨૮ અબજ ડોલરના ટેક્સની ખોટ ગઈ છે.
ભારત-અમેરિકા વેપાર સંબંધો પર અસર
- આ નવા આરોપોના કારણે ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેના વેપાર સંબંધોમાં તણાવ વધ્યો છે.
- આ પહેલા અમેરિકાએ શ્રમ નિયમોના પાલન મુદ્દે ભારત પર ૧૦% ટેરિફ લગાવ્યો હતો.
- વધુમાં, રશિયન તેલ ખરીદતા દેશો પર ૧૦૦% સુધીનો ટેક્સ નાખવાનો પ્રસ્તાવિત કાયદો પણ ચર્ચામાં છે.